Door Carel Brendel

Eddy Terstall publiceerde gisteren (13 augustus) op de website van de PvdA een beschouwing over groepsdenken en mensdenken. Daarin keert hij zich tegen het groepsdenken, dat hij vooral meent te zien bij de PVV van Geert Wilders, de SP, maar ook bij de gestaalde oud-linkse kaders in de PvdA.

De PvdA moet zich daaraan ontworstelen, vindt Terstall. Daarbij rekent de cineast op Eberhard van der Laan, de nieuwe minister van prachtwijken. Terstall: “In Eberhard van der Laan hebben we weer een echte sociaal-democraat die het groepsdenken van Wilders en van de verstokte politiek correcte betuttelaars kan en wil confronteren. Een minister die mensen niet onderverdeelt op huidskleur of op welke religie hun ouders hebben. Maar ook iemand die religie wil krijgen waar het hoort: in het gebedshuis. Een minister die niet wil dat religie de seculiere werkelijkheid wil veranderen.”

Terstall vestigt zijn hoop op politici als staatssecretaris van Onderwijs Sharon Dijksma, en op het jonge Goudse raadslid Mohammed Mohandis, de kersverse voorzitter van de Jonge Socialisten. Als deze ‘mensdenkers’ de mouwen opstropen, aldus ‘liefdevol PvdA-lid’ Terstall, dan is de sociaaldemocratie in Nederland nog lang niet verloren.

Hoewel ook ik mijn momenten van hoop koester, kan ik Eddy’s optimisme niet delen. Want elke keer als Van der Laan een verstandige uitspraak doet, staan er drie of vier PvdA-baasjes op om het gunstige effect hiervan teniet te doen. Dan roert zich bijvoorbeeld oudgediende Jacques Wallage om te verkondigen dat de PvdA met zijn integratienota in de kuil valt die door Wilders is gegraven. “De scheidslijn met extreem rechts vervaagt”, zei de vertrokken burgemeester van Groningen. Daarbij had hij het heus over zijn eigen zeer gematigde PvdA.

In het kielzog van Wallage vaart een vloot van Vogelaristen, van lokale bestuurders die vastzitten in een verstokt multicultureel denken. Dit partijkader wil religie niet verwijzen naar het gebedshuis, maar tolereert juist dat religie de sociale werkelijkheid verandert.

De PvdA heeft (net als GroenLinks) een aantal wethouders van Apartheid in de gelederen. Ze geven toe aan de roep van fundamentalistische imams om gescheiden loketten, theatervoorstellingen en inburgeringcursussen. In Amsterdam vindt burgemeester Job Cohen het prima dat de politie een wervingscampagne voor nieuw personeel van start laat gaan in de moskee.

Op de dag dat Terstalls artikel verscheen, meldde zich een twitterende Fatima Elatik, voorzitter van het Amsterdamse stadsdeel Zeeburg. Zij draagt een hoofddoek vanwege haar identiteit of om vage religieuze motieven. Wat ze in haar vrije tijd doet moet Elatik helemaal zelf weten. De Amsterdamse PvdA heeft helaas toegelaten dat Elatik de hoofddoek draagt als gezagsdrager van de overheid. De religie wordt in haar geval niet verwezen naar het gebedshuis maar naar het gemeentehuis. Dankzij de PvdA en Elatik heeft de religie de seculiere werkelijkheid van het stadsdeel Zeeburg veranderd.

Deze Elatik haalt weer eens de Tweede Wereldoorlog erbij om zich af te zetten tegen Geert Wilders. De PVV-voorman heeft vragen gesteld over de voorspelling van een Britse krant, dat in 2050 een van de vijf Europeanen moslim zal zijn. Een twitterende Elatik: “Nog even en ze gaan ons DNA analyseren om aan te tonen dat we niet deugen. Volgens mij was er een andere politicus in Europa zo’n 60 jaar geleden die dat ook deed bij een ander semitisch volk. Oeps, maar dat mag ik natuurlijk helemaal niet zeggen. Hitler was ook democratisch gekozen. Dat vergeten we soms.”

Wilders noemde in een reactie Elatik ‘een superdomme gans’. Een duidelijke verwijzing naar Theo van Gogh, die haar ooit ‘een dom gansje’ noemde, omdat ze begrip had voor het onder bedreiging afgelasten van de theatervoorstelling Aisja.

Wellicht is het zinnig om de PVV van Geert Wilders te vergelijken met de NSDAP van Adolf Hitler en de NSB van Anton Mussert. Wie vergelijkt ontdekt behalve de oppervlakkige overeenkomsten ook de levensgrote verschillen. De PVV heeft bijvoorbeeld nooit een (mislukte) staatsgreep gepleegd. Wilders heeft geen knokploegen op straat die politieke tegenstanders intimideren of uit de weg ruimen. Wel moet hij oppassen dat hij zelf niet uit de weg wordt geruimd of dat bijeenkomsten van zijn partij niet worden verstoord. Hij heeft geen boek geschreven waarin hij oproept tot de vernietiging van bevolkingsgroepen.

Hitler is inderdaad democratisch gekozen als afgevaardigde naar de Rijksdag. Maar zijn machtsovername was allerminst democratisch. Wie deze elementaire feiten niet kent, is inderdaad een domme gans.

Ondertussen zucht het politieke debat in Nederland onder de kromme vergelijkingen. Politici als Pim Fortuyn en Geert Wilders werden en worden helaas niet bestreden met feiten en argumenten, maar met dwaze suggesties in verband met de Jodenvervolging.

Heel vreemd is bijvoorbeeld de vergelijking tussen enerzijds de NSB en anderzijds de PVV en TON, de beweging van Rita Verdonk. Zie je wel, het zijn allemaal bewegingen, roepen hooggeleerde heren als socioloog Anton Zijderveld. Zo ken ik er nog een paar. De vakbeweging, de vredesbeweging en de kraakbeweging zijn ook bewegingen, maar ik heb nog nooit iemand horen verkondigen dat ze vanwege hun naam fascistisch zijn.

Een andere favoriet in het politieke debat is het over één kam scheren van orthodoxe christenen en fundamentalistische moslims. In ‘progressieve’ kring is het bon ton om kritiek op intolerante uitingen van de islam te pareren met een verwijzing naar de veronderstelde of bestaande intolerantie van orthodoxe christenen - in het heden of anders wel in een ver verleden.

De jij-bak dook gisteren weer eens op in het debat over Tariq Ramadan, de fundamentalistische adviseur van de gemeente Rotterdam, die hand- en spandiensten blijkt te verlenen aan het moorddadige regime in Iran. Voor GroenLinks in de Maasstad is dat alles nog steeds geen reden om de ‘bruggenbouwer’ de laan uit te sturen. Volgens GroenLinks-raadslid Arno Bonte schiet het CDA, dat nu ook vraagtekens zet bij Ramadan, opeens in een Wilders-kramp. “Daar doen wij niet aan mee.” Bonte noemt Ramadan ‘weliswaar een conservatief denker, maar iemand die in Iran wel eens de rol van Arie Boomsma zou kunnen vervullen.”

De GroenLinkser beseft waarschijnlijk niet eens hoe beledigend zijn uitspraken zijn voor Boomsma en de Evangelische Omroep. Boomsma maakt geen propaganda voor een terreurbewind, dat opposanten martelt, doodschiet en verkracht. In EO-bolwerken als Barneveld en Veenendaal worden geen homo’s aan hijskranen opgehangen of overspelige vrouwen gestenigd. Wel in Teheran waar Ramadan zonder één woord van kritiek de ayatollahs van dienst is.

Wie verlost ons van de terreur van de kromme vergelijkingen?

Geplaatst op 14 augustus 2009