Wie schrijft, die blijft
Bijgaand interview met Mohammed Mohandis
verscheen vandaag (1 augustus 2009) in het AD.
Het is mijn laatste bijdrage aan het Algemeen
Dagblad, waarvoor ik meer dan 22 jaar heb gewerkt. Vanaf vandaag ben ik
vutter. Op deze website staan meer artikelen die ik voor deze krant heb
geschreven. U vindt er een aantal als u helemaal naar onderen scrollt op de onoverzichtelijke homepage naar de rubriek ‘Een
greep uit eigen werk’. Daar staan twee oude interviews met Pim Fortuyn uit
1991 en
1995. Op de site staan ook recentere interviews met
Eddy Terstall en
Pat Condell.
Voor het AD heb ik in diverse functies gewerkt, onder
meer als verslaggever en opinieredacteur, de laatste jaren als part-time-verslaggever voor de bijlage AD Weekend. Soms gingen artikelen over thema’s, die te maken hebben
met Het verraad van links. Meestal
ging het over totaal andere zaken. De afgelopen tijd hield ik me bijvoorbeeld
bezig met de ‘verpaarding’ van Nederland, de ‘nieuwe
spiritualiteit’, het wangedrag van natuurfotografen, het fenomeen van de
sportieve ouderen (nu ben ik zelf lid van de doelgroep) of de avonturen van drie jonge
Nederlandse muzikanten in Iran en India.
Veertig jaar geleden liep ik stage bij Het Vrije
Volk aan het Hekelveld in Amsterdam, een krant met ongeveer 40 edities.
Gisteren leverde ik mijn laptop in aan de Marten Meesweg in Rotterdam, bij een
krant met ongeveer 20 edities. De cirkel is rond. Ik blijf echter schrijven,
voor mijn weblog, voor weblog
Hoeiboei, en als freelancer voor uitgeverijen en
tijdschriften. Kortom, wie schrijft, die blijft.
‘Mo’ van Gouda
De nieuwe voorman van de Jonge Socialisten moet niets hebben
van gescheiden loketten en inburgering.
Hij vindt het een denkfout dat integratie via religie verloopt.
Door Carel Brendel
Afgelopen
maand vierde Mohammed Mohandis groot feest. Trots als
een pauw nam hij aan de Hogeschool Utrecht zijn diploma in ontvangst. Daarmee
overtrof ‘Mo’ ruimschoots de magere verwachtingen van zijn klassenleraar op de
lagere school in Gouda. Hoewel de jonge Mohandis een
redelijke Cito-toets had afgelegd, kreeg hij - zoals zo veel allochtone
leerlingen - het advies om naar het vmbo over te
stappen.
Autochtone
ouders zouden waarschijnlijk op hoge poten naar de school zijn gestapt. Mohammeds ouders respecteerden echter het advies. “Voor hen
was de leraar een autoriteit, zoals dat ook in Marokko het geval was.”
Zijn vader
komt omstreeks 1975 van het platteland van Marokko naar Gouda, waar hij al 35
jaar bij de melkfabriek werkt. Tien jaar later volgt zijn moeder. Niet zo lang
geleden, bijna 25 jaar na deze gezinsvereniging, worden zijn ouders naar een inburgeringscursus gestuurd, vertelt Mohammed.
Met zijn schoolambities
is het toch nog goed gekomen. Als vmbo’er haalt hij
goede cijfers, waardoor hij alsnog naar een mavo-klas
kan overstappen. Ook buiten de school kiest
Mohammed uiteindelijk het goede pad. Hij is geboren in de wijk Oosterwei, die het afgelopen jaar inzet werd van een
nationaal debat over het wangedrag van Neder-Marokkaanse
crimineeltjes. Daarna verhuist hij naar de naastgelegen arbeidersbuurt Kort-Haarlem.
“Ja, ook ik
heb een tijdje veel op straat rondgehangen”, erkent Mohandis.
“Het bekende puberale gedrag van jongens van 14, 15 jaar. Treiteren, naroepen.
Gelukkig ben ik nooit met de politie in aanraking gekomen. En ik kreeg er
genoeg van. Ik pakte de schoolboeken,
want ik wilde niet met mijn 30ste nog steeds een hangjongere zijn.”
Van de
hangplek verhuist Mohammed naar de politiek. Als zestienjarige maakt hij zich
sterk voor een trapveldje in de buurt. “De politiek had geen feeling voor wat
er onder de jongeren leefde. Er was een
kloof tussen de gemeenteraad en de mensen in de buurten. Het gevolg was dat ze
me vroegen om lid te worden van de wijkraad.”
Daar valt Mohandis positief op met het gevolg dat hij een plaats krijgt
op de kandidatenlijst van de Partij van de Arbeid. In 2006 maakt hij als
20-jarige zijn debuut als het jongste Marokkaanse raadslid ooit.
De
problemen in Oosterwei brengen de nieuwkomer
regelmatig in het nieuws. Hij ontwikkelt zich tot representant van een
kritische stroming in de PvdA, die een stevige aanpak van de reljeugd bepleit. “Elke middelgrote stad in Nederland heeft deze
overlast”, zegt Mohandis. “Wat dat betreft is Gouda
net als Almelo of Tilburg. Hier zijn het veelal Nederlanders van Marokkaanse
origine, die voor ellende zorgen. Ze moeten met hun poten van de buschauffeurs
afblijven. We moeten de hand reiken daar de mensen, die willen meedoen. Aan
degenen die hun middelvinger opsteken tegen onze samenleving heb ik geen
boodschap. Zo’n dertig tot vijftig knapen verzieken het in de hele stad. Waarom
moeten we daar onze energie in steken? Ik kom op voor de Gouwenaars die
positief willen meedoen en de aangeboden kansen willen grijpen.”
Is ‘harde
taal’ over Marokkaanse probleemjongeren inmiddels gemeengoed in de PvdA, anders
ligt dat met Mohandis’ opstelling rond kwesties als
gescheiden inburgering. De nieuwe voorzitter van de Jonge Socialisten moet
niets hebben van de seksuele apartheid, die in sommige gemeenten wordt gedoogd
door linkse politici. Anders dan bijvoorbeeld de Amsterdamse burgemeester Cohen
ziet hij ook geen bijzondere rol weggelegd voor de moskee, als het gaat om de
integratie van allochtonen.
Het thema
is actueel binnen de PvdA dankzij de ‘wethouders van apartheid’, die gescheiden
loketten en theaters toestaan. Wat vindt Mohandis
bijvoorbeeld van de ideeën van partijgenoot Ahmed Marcouch,
die in het Amsterdamse stadsdeel Slotervaart hardop
nadenkt over voor mannen en vrouwen aparte ingangen voor de openbare
bibliotheek?
Mohandis: “Laat ik voorop stellen dat Marcouch wat van zijn stadsdeel probeert te maken. Hij is
goed bezig. Maar hij moet daarbij wel de religie thuislaten. Natuurlijk
worstelen bestuurders met een dilemma. Bereik ik mijn doel eerder door vrouwen
in aparte klassen te zetten? Hoe gaan we om met jongeren die hun inspiratie
putten uit religieuze boeken? Maar ik vind dat de PvdA bij die afweging
consequent moet uitgaan van haar seculiere uitgangspunten. Anders redeneer je
voor je het weet vanuit de principes van de opponent.”
Hoe is het
mogelijk dat zo veel PvdA’ers meegaan met de eisen van conservatieve imams?
“Eerst
heeft men alles rond de integratie laten lopen. Het gaat vanzelf, dacht men.
Daarna is de denkfout gemaakt dat integratie via de religie moest verlopen. Zo
was het vroeger toch ook gegaan met de verzuiling? De politiek heeft de
moskeeën erbij betrokken, ze een politiek platform gegeven. De seculiere
niet-religieuze verenigingen kregen minder aandacht, er is een scheefgroei
ontstaan.”
Mohandis ziet een treffende overeenkomst
tussen fundamentalistische moslimleiders en de PVV van Geert Wilders: “Ze islamiseren
alle Marokkanen en Marokkaniseren
alle moslims. Op die manier gooit Wilders alle migranten uit moslimlanden op
één hoop. Hij gedraagt zich als een soort imam die alle mensen van Turkse of
Marokkaanse afkomst bij de islam inlijft. Wilders en de imams zijn
groepsdenkers. Diezelfde neiging, maar dan anders, heb je ook binnen de PvdA
bij oud-linkse kopstukken als Ella Vogelaar en Jacques
Wallage. Ze strijden voor de emancipatie van groepen en niet voor die van individuen.”
“Er is juist
een enorme diversiteit onder moslims. Ze hebben het over een miljoen moslims,
maar het aantal leden van moskeeën ligt tussen de 300.000 en 400.000. Mensen
zijn meer dan alleen moslim. Zelf voel
ik me Marokkaan, Nederlander, moslim van huis uit, Berber, Gouwenaar. Jazeker,
ik hou van kaas. Verder ben ik jong, fanatiek en sociaal-democraat.
Ik vind het daarom raar dat Wilders mij islamiseert. Volgens hem bestaan er
geen gematigde moslims. Ik drink graag een rosé’tje,
maar dat kan dus niet volgens Wilders.”
Wat vindt u
van de opkomst van Wilders?
“Hij is
democratisch gekozen en heeft negen Kamerzetels. En ik ben het vaak oneens met
hem. Dat hij bepaalde dingen aankaart is prima, maar hij schiet door. We moeten
hem bestrijden met goede argumenten. Ik zou graag met hem in debat gaan, maar
Wilders gaat het debat uit de weg. Niet al zijn kiezers zijn racist. Het
overgrote deel bestaat uit mensen die zich zorgen maken. Die raddraaiers in
Nederland van Marokkaanse of wat voor afkomst dan ook moeten ze effectief
aanpakken. Maar dat moet je niet doen door alle anderen, die hier hun best,
over één kam te scheren. Uit Marokko komen niet alleen raddraaiers, maar ook
profvoetballers, schrijvers en politici.”
“Eén plan
van Wilders zit me heel erg dwars. Zelf ben ik in Nederland geboren, net als
mijn vriendin. Eventuele kinderen zullen dus autochtoon zijn. Maar Wilders wil
hun etnische afkomst tot in eeuwigheid blijven registreren. Daarmee krijgen
kinderen de boodschap dat ze hier niet volledig kunnen meedoen.”
Mohandis waarschuwde onlangs dat Marokkaanse
kiezers naar D66 gaan overlopen als de PvdA haar seculiere uitgangspunten te
veel verwaarloost. Zit hij niet bij de verkeerde partij?
“Nee. D66
is voor mij een grachtengordelpartij met het hoofd in de wolken. Met mensen die
begaan zijn met de multiculturele samenleving en ondertussen ervoor zorgen dat
hun kind naar een witte school gaat. Van huis uit voel ik me meer thuis bij de
PvdA. Het was altijd de partij van de emancipatie en de verheffing, de partij
die ervoor zorgde dat een dubbeltje toch een
kwartje kon worden. Het individu
staat voorop, maar de allerarmsten mag je niet in de kou laten staan. Daarom
zit ik niet bij D66 of de SP, maar ben ik een echte sociaal-democraat.”
PASPOORT
Mohammed Mohandis
Geboren: 28 juni 1985 in Gouda
Opleiding: Vmbo aan het Delta College in Gouda
Mbo
marketing en communicatie aan het ID College in Gouda
Hbo
overheidscommunicatie aan de Hogeschool Utrecht
Loopbaan:
Diverse
baantjes als scholier, o.m. vakkenvuller
In 2004
voorzitter Jonge Socialisten (JS) in Gouda
Sinds 2005
landelijk bestuurslid JS
PvdA-raadslid in Gouda vanaf 2006
Communicatieadviseur
(parttime) bij het Samenwerkingsverband van Marokkaanse Nederlanders (2009) en
bij Woningbouwcorporatie Mozaïek in Gouda (2008)
Sinds juli
2009 landelijk voorzitter Jonge Socialisten.
Burgerlijke
staat: Ongehuwd, woont nog bij zijn
ouders, heeft een vriendin
(Bron: AD
Weekend, 1 augustus 2009)
Homepage: www.hetverraadvanlinks.nl