Nieuwsaankeiler
Softe sector beheerst commissie gelijke behandeling
CAREL BRENDEL
UTRECHT
De recente uitspraak over een moslimsollicitant, die in Rotterdam is afgewezen omdat hij vrouwen geen hand wil geven, leidt tot kritiek op de eenzijdige samenstelling van de Commissie Gelijke Behandeling. Vijf van de negen commissieleden zijn afkomstig uit de sector van het vluchtelingenwerk, het feminisme, de racismebestrijding en het multiculturalisme, zo blijkt uit gegevens van het CGB en onderzoek van deze krant.
Ondervoorzitter mr. Mieke van der Burg is voormalig PvdA-Kamerlid en ex-voorzitter van de Rooie Vrouwen. Mr. Ashley Terlouw werkte bij Amnesty en Vluchtelingenwerk. Bij laatstgenoemde organisatie was mr. Piet van Geel hoofd van de afdeling beleid. Mr. Marjolein van den Brink is universitair docent 'gender en recht'. De voormalig Eritrese Domenica Ghidei is specialist transcultureel management.
De vier andere leden komen niet voort uit het 'softe circuit', al hebben twee leden er wel raakvlakken mee. Voorzitter mr. Alex Geert Castermans is voormalig landsadvocaat. Hij kreeg ooit ongelijk van de CGB, toen hij de Zwolse rechtbank verdedigde tegen de klacht van een hoofddoek dragende griffier. Castermans was wel redacteur van het bulletin van het Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten, waarvoor ook commissielid prof. Aart Hendriks, een deskundige in het gezondheidsrecht, actief is.
Twee leden komen uit de rechterlijke macht. Ondervoorzitter Edith Brons was kinderrechter in Leeuwarden, de Antilliaanse mr. Ch.M.van der Bas officier van justitie in Utrecht.
Bijna de helft van de 15 plaatsvervangers komt uit de multiculturele hoek. Op de lijst staan prof. Philomena Essed, hoogleraar Afro-Amerikaanse en vrouwenstudies en twee voormalige directeuren van het Landelijk Bureau voor Racismebestrijding. De rest was rechter of actief als raadsman voor werkgevers of vakbonden.
,,Een duidelijke opeenhoping van politieke correctheid", vindt de Amsterdamse socioloog Herman Vuijsje, die het begrip politiek correct in Nederland introduceerde. ,,De samenstelling moet meer in overeenstemming zijn met de politiek-maatschappelijke krachtsverhoudingen", vindt de Leidse rechtsgeleerde prof. Paul Cliteur.
Voorzitter Castermans wijst de kritiek af. ,,De leden zijn onafhankelijk en aangenomen vanwege hun competentie. Ze komen echt niet alleen uit de softe sector. De meesten hebben meer in de vuurlijn van de samenleving gestaan dan Cliteur."
Intro:
De Commissie Gelijke Behandeling (CGB) krijgt kritiek van boze burgers en sceptische wetenschappers.
De commissie zou te juridisch bezig zijn en te weinig oog hebben voor wat er in de maatschappij gebeurt.
Hoofdverhaal:
Onbegrip over djellaba-uitspraak
CAREL BRENDEL
UTRECHT
,,De Commissie Gelijke Behandeling is te theoretisch bezig en gaat voorbij aan wat er in de maatschappij gebeurt. Op straat lopen veel islamitische meisjes gedwongen in hoofddoekjes rond. Die worden gehersenspoeld en bang gemaakt. Daar mag de commissie best eens rekening mee houden als ze oordeelt over een moslim die vrouwen onrein vindt en de sharia aan zijn omgeving wil opdringen."
Secil Arda, voormalig PvdA-raadslid in Enschede en nummer vijf op lijst EenNL van Marco Pastors, heeft geen goed woord over voor de jongste uitspraak van de CGB over een door de gemeente Rotterdam afgewezen sollicitant. De Turkse staat niet alleen in haar kritiek. Net als andere criticasters ergert zij zich ook de 'eenzijdige samenstelling' van de commissie. ,,Het zijn te veel juristen die alleen gefocust zijn op juridische regeltjes. Ze durven niet over hun eigen schaduw te springen."
De linkse socioloog Dick Pels, die een boek schreef over de Fortuyn-revolutie, noemt de jongste uitspraak 'een stem uit het verleden, uit de tijd voor 2002'. ,,Bestrijding van discriminatie is hard nodig. Maar deze juristen zijn te formalistisch bezig. Belachelijk dat iemand die vrouwen geen hand wil geven in het gelijk wordt gesteld."
Collega-socioloog Herman Vuijsje spreekt van 'een onbegrijpelijke uitspraak'. ,De vrijheid van godsdienst van fundamentalistische moslims botst met onze ideeën over gelijke rechten van vrouwen."
De Leidse rechtsgeleerde Paul Cliteur vindt dat de beweging voor de mensenrechten dreigt te ontsporen. ,,In de jaren 70 zetten juristen zich in voor vrouwen, homo's en ongelovigen. Het liberaal-progressieve establishment is van kleur verschoten en staat nu op de bres voor multiculturele rechten van groepen, die weinig op hebben met de verworven vrijheden."
Ook zijn collega Afshin Ellian heeft geen goed woord over voor de CGB. ,, Ambtenaren en onderwijzers moten de schijn van partijdigheid vermijden. Hoofddoeken en djellaba's zijn geen onschuldige symbolen. De commissie maakt het met haar uitspraken alleen maar moeilijker voor moslims om werk te vinden. Welk bedrijf wil iemand die vrouwen geen hand geeft? Alleen de moskee."
Reactie voorzitter
' We voeren gewoon de wet uit'
Na omstreden uitspraken zoals over djellabadrager Faizel Enait krijgt de CGB veel reacties en daar zit volgens mr. A.G. Castermans 'veel bagger bij, waarvoor je een olifantshuid moet hebben'. Veel kritiek komt volgens de voorzitter voort uit onbegrip . ,,Men heeft moeite met de boodschap, maar die is vastgelegd in een wettelijk kader, We voeren gewoon de Wet Gelijke Behandeling uit en daarbij maken we echt wel een afweging en bewaken we de grenzen aan de vrijheid van godsdienst."
Dat 49 imams mevrouw Verdonk wel een hand gaven, betekent niet dat dit vanzelfsprekend is voor alle moslims. ,,De protestantse meerderheid bepaalt ook niet hoe de orthodoxe christen op de Veluwe zijn geloof beleeft. Er zijn meer mogelijkheden om respect te betuigen dan het geven van een hand. Rotterdam heeft zijn afwijzing gewoon niet goed onderbouwd."
Kader
De Commissie Gelijke Behandeling is in 1994 ingesteld door vijf bewindslieden: CDA'er Hirsch Ballin (justitie) en de PvdA'ers Van Thijn (binnenlandse zaken), Ritzen (onderwijs), d'Ancona (WVC) en Wallage (sociale zaken). De commissie moet discriminatie tegengaan wegens huidskleur, afkomst, religie, sekse, seksuele geaardheid, leeftijd en handicap.
De negen leden en hun plaatsvervangers worden benoemd door de minister van justitie in samenspraak met zijn vier collega's. Op vacatures kan iedereen reageren. De voorzitter en twee ondervoorzitters zijn gekwalificeerde rechters.
In 2005 deden 621 burgers een beroep op de CGB, een toename van 45 procent vergeleken met 2004. De commissie deed 245 uitspraken. Deze zijn niet bindend en worden niet altijd overgenomen door de rechter.
Acht opvallende uitspraken
22 juni 2001: De Commissie stelt een sollicitante in het gelijk, die wegens het dragen van een hoofddoek is afgewezen als griffier bij de Zwolse rechtbank. De overheid legt deze uitspraak naast zich neer.
20 maart 2003: Het ROC Amsterdam mag twee meisjes met de niqaab weren, omdat open interactie tussen docenten en leerlingen met een gezichtssluier onmogelijk is.
21 september 2004: De Nederlandse Algemene Danssport Bond sluit ten onrechte homoparen uit van danswedstrijden. Later stelt de Haagse rechtbank de dansende homo's in het ongelijk.
15 april 2005: Een sportshop heeft een medewerker, die dreadlocks draagt als aanhanger van het Rastafari-geloof, ten onrechte niet tot manager bevorderd.
15 november 2005: Het Islamitisch College Amsterdam mag lerares Arabisch Samira Haddad niet ontslaan omdat ze geen hoofddoek wil dragen. De school negeert het oordeel.
13 december 2005: De Ladies Night in discotheken als de Baja Beach Club in Rotterdam is discriminerend, omdat mannen geen korting of gratis toegang krijgen.
28 maart 2006: Fatima Anghar, die weigert mannen de hand te schudden, moet toegelaten worden tot de opleiding voor onderwijsassistent bij het ROC ASA in Utrecht.
5 oktober 2006: De gemeente Rotterdam heeft de afwijzing van moslim Faizel Enait als klantmanager bij de Sociale Dienst onvoldoende onderbouwd. Enait draagt een djellaba en weigert vrouwen een hand te geven.
Wat volgt?
De afgewezen Faizel Enait eist zijn baan als klantmanager bij de sociale dienst in Rotterdam alsnog op en wil schadevergoeding.
Dinsdag dient de zaak van de Utrechtse docente Samira Dahri, door het Vader Rijn College geschorst omdat zij mannen geen hand wil geven.
(Bron: AD, 18 oktober 2006)